Menger wyprowadza ekonomię z codziennych potrzeb ludzi i dóbr, które pozwalają je zaspokoić. Zaczyna od ogólnej teorii dóbr i wyjaśnia, czym różnią się dobra ekonomiczne od tych, których jest pod dostatkiem. Następnie przechodzi do teorii wartości, wymiany i cen. Pokazuje, że wymiana jest korzystna dla obu stron właśnie dlatego, że każda z nich inaczej ocenia wymieniane dobra, a ceny są wynikiem tych indywidualnych ocen, a nie ich przyczyną.
Ostatnie rozdziały dotyczą towarów i pieniądza. Menger opisuje, jak pieniądz powstał spontanicznie na rynku. Nikt go nie wymyślił ani nie ustanowił dekretem. Ludzie stopniowo zaczęli przyjmować w wymianie te dobra, które najłatwiej było dalej sprzedać. Ta teoria pochodzenia pieniądza do dziś stanowi punkt wyjścia w dyskusjach o złocie, pieniądzu państwowym i kryptowalutach.
Książka zapoczątkowała tzw. rewolucję marginalistyczną, którą Menger współtworzył z Williamem Stanleyem Jevonsem i Léonem Walrasem, i dała podstawy całej współczesnej mikroekonomii. W przeciwieństwie do wielu prac ekonomicznych nie zawiera matematyki, a tok wywodu jest prosty i zdroworozsądkowy. To lektura obowiązkowa dla każdego, kto chce poznać źródła myśli Misesa, Hayeka i Rothbarda.
Dla kogo jest ta książka:
- Dla osób, które chcą poznać źródła austriackiej szkoły ekonomii.
- Dla studentów ekonomii zainteresowanych historią myśli ekonomicznej.
- Dla czytelników Misesa, Hayeka i Rothbarda, którzy chcą sięgnąć do korzeni ich teorii.
- Dla przedsiębiorców i inwestorów, którzy chcą zrozumieć, skąd biorą się ceny i wartość.
- Dla osób zainteresowanych historią pieniądza i dyskusjami o złocie czy kryptowalutach.
- Dla czytelników zainteresowanych polskimi wątkami w historii ekonomii.
Czego nauczysz się z tej książki:
- Czym są dobra ekonomiczne i czym różnią się od innych dóbr.
- Dlaczego wartość jest subiektywna i zależy od ocen ludzi.
- Dlaczego dobrowolna wymiana jest korzystna dla obu stron.
- Jak kształtują się ceny na rynku.
- Czym różni się wartość użytkowa od wartości wymiennej.
- Jak pieniądz powstał spontanicznie, bez udziału państwa.
O autorze
Carl Menger (1840–1921) był austriackim ekonomistą i twórcą austriackiej szkoły ekonomii. Urodził się w Nowym Sączu, który był wtedy częścią Galicji. Studiował w Pradze i Wiedniu, a doktorat z prawa uzyskał na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Pracował jako dziennikarz ekonomiczny i urzędnik państwowy, a obserwacja rzeczywistych rynków skłoniła go do zakwestionowania ówczesnych teorii cen.
W 1871 roku wydał „Zasady ekonomii”, a wkrótce potem został profesorem Uniwersytetu Wiedeńskiego. Był też nauczycielem następcy tronu, arcyksięcia Rudolfa. Prowadził słynny spór o metodę z przedstawicielami niemieckiej szkoły historycznej. Jego uczniami i kontynuatorami byli m.in. Eugen von Böhm-Bawerk i Friedrich von Wieser, a za ich pośrednictwem idee Mengera trafiły do Ludwiga von Misesa i Friedricha von Hayeka.
