Mises napisał tę książkę w 1944 roku w Stanach Zjednoczonych. Zachód zachwycał się wtedy państwowym planowaniem, a wielu ekonomistów i polityków wierzyło, że urzędnik pokieruje gospodarką lepiej niż rynek. Autor tłumaczy, że to nie kwestia ludzi, tylko systemu. W firmie działającej na wolnym rynku o wszystkim ostatecznie decyduje rachunek zysków i strat, czyli to, czy klienci chcą kupić oferowany produkt. Urzędnik pracuje w miejscu, gdzie wyników jego pracy nie da się wyrazić w pieniądzu. Dlatego musi trzymać się przepisów, procedur i poleceń przełożonych, nawet gdy prowadzi to do absurdu.
W kolejnych rozdziałach Mises pokazuje, jak biurokratyczne metody wkradają się do przedsiębiorstw publicznych, a pod naciskiem państwowych regulacji także do prywatnego biznesu. Opisuje społeczne i polityczne skutki tego procesu oraz to, jak praca w biurokratycznej machinie zmienia postawy ludzi, zwłaszcza młodych. Tracą wtedy inicjatywę, chęć podejmowania ryzyka i odpowiedzialność za własne decyzje. Na koniec stawia pytanie, czy istnieje na to lekarstwo. Jego odpowiedź jest prosta: najskuteczniejszą bronią jest rzetelna wiedza ekonomiczna i zdrowy rozsądek obywateli.
Choć od pierwszego wydania minęło ponad osiemdziesiąt lat, wnioski autora brzmią zaskakująco aktualnie. Każdy, kto prowadził firmę, starał się o pozwolenie albo próbował coś załatwić w urzędzie, rozpozna w tej książce znajome mechanizmy. To krótki i przystępny wykład z ekonomii, a jednocześnie mocny argument w obronie wolnego rynku. Polskie wydanie ukazało się w serii „Biblioteka Rządzących i Rządzonych” Fundacji PAFERE.
Dla kogo jest ten audiobook:
- Dla przedsiębiorców, którzy na co dzień zmagają się z przepisami, urzędami i rosnącą liczbą regulacji.
- Dla osób zainteresowanych ekonomią i szkołą austriacką, które chcą poznać jedną z najbardziej przystępnych prac Misesa.
- Dla studentów ekonomii, prawa, administracji i nauk politycznych.
- Dla pracowników administracji publicznej, którzy chcą spojrzeć na swoją pracę z innej perspektywy.
- Dla wszystkich, którzy zastanawiają się, dlaczego państwo działa mniej sprawnie niż prywatny biznes.
Czego nauczysz się z tego audiobooka:
- Czym zarządzanie nastawione na zysk różni się od zarządzania biurokratycznego.
- Dlaczego rachunek zysków i strat jest najlepszym miernikiem tego, czy firma dobrze służy klientom.
- Dlaczego urzędnik musi kierować się przepisami, a nie efektami swojej pracy.
- Jak państwowe regulacje wprowadzają biurokrację także do prywatnych przedsiębiorstw.
- Jakie skutki społeczne, polityczne i gospodarcze niesie rozrost biurokracji.
- Jak biurokratyzacja zmienia postawy ludzi i osłabia przedsiębiorczość.
- Dlaczego wiedza ekonomiczna obywateli jest najlepszym zabezpieczeniem przed nadmierną władzą urzędów.
O autorze
Ludwig von Mises (1881–1973) był austriackim ekonomistą i jednym z najważniejszych przedstawicieli austriackiej szkoły ekonomii. Urodził się we Lwowie, ukończył Uniwersytet Wiedeński i był uczniem Eugena von Böhm-Bawerka. W okresie międzywojennym pracował jako ekonomista w wiedeńskiej Izbie Handlowej i doradzał austriackiemu rządowi w sprawach gospodarczych. Jego prywatne seminarium w Wiedniu ukształtowało całe pokolenie uczonych, w tym późniejszego noblistę Friedricha Augusta von Hayeka.
Mises jako jeden z pierwszych wykazał, że w socjalizmie, bez cen rynkowych, racjonalne gospodarowanie jest niemożliwe. W 1940 roku, uciekając przed nazizmem, wyjechał z Genewy do Stanów Zjednoczonych, gdzie przez ponad dwie dekady prowadził seminarium na Uniwersytecie Nowojorskim. Napisał m.in. „Teorię pieniądza i kredytu”, „Socjalizm”, „Biurokrację” oraz traktat „Ludzkie działanie”, uznawany za jego opus magnum. Do dziś pozostaje jednym z najczęściej cytowanych obrońców wolnego rynku, własności prywatnej i solidnego pieniądza.